layout-wrota-lipiec2014-tlo-pustakostka

promocja.

layout-wrota-lipiec2014-przestrzen

mowiaca przegladarka 

 

wrotapodkarpackie.pl

layout-wrota-lipiec2014-tlo-wrota-glowna

layout-wrota-lipiec2014-tlo-przedmiot-puste

 

Świat Pogórzan, Dolinian, Łemków i Bojków

Na prawym brzegu Sanu, u podnóża Gór Sanocko - Turczańskich, rozciąga się gęsta, wiejska zabudowa charakterystyczna dla dawnego Podkarpacia. Obsiane poletka, kwiaty w ogródkach, beczące kozy w zagrodzie sprawiają, że zapominamy, iż to tylko skansen i wypatrujemy gospodarzy krzątających się wśród domów reprezentujących budownictwo charakterystyczne dla świata Pogórzan, Dolinian, Łemków i Bojków.

Sanockie Muzeum Budownictwa Ludowego to największy tego typu obiekt w Polsce, zajmujący powierzchnię prawie 40 hektarów. Zgromadzono na niej ponad 100 eksponatów budownictwa ludowego z okresu od XVII do XX w. Teren skansenu dzieli na dwie części stroma skarpa. W górnej, zalesionej, umieszczono siedliska Bojków i Łemków, w dolnej znalazły się gospodarstwa Pogórzan oraz Dolinian. Odzwierciedla to zarazem warunki geograficzne, w jakich przyszło żyć grupom etnograficznym zamieszkującym polsko-ukraińskie pogranicze.

Wyjątkowość  sanockiego muzeum polega m.in. na tym, że postarano się tu o odtworzenie typowych układów przestrzennych dawnych wsi. Obok budynków mieszkalnych stanęły gospodarcze, sakralne oraz użyteczności publicznej (np. szkoła wiejska, zajazd). W skansenie znalazły się również obiekty przemysłowe takie jak młyn wodny, wiatrak, kuźnia, remiza, czy wreszcie ekspozycja ukazująca historię przemysłu naftowego, zlokalizowana w sektorze Pogórzan Zachodnich. To wszystko poprzeplatane jest mniejszymi obiektami takimi jak kapliczki, ule. Znalazła się tu nawet drewniana … wygódka.

Większość budynków posiada w pełni urządzone i udostępnione do zwiedzania wnętrza. Oprócz mebli znajdują się w nich dawne narzędzia i warsztaty rzemieślnicze, pozwalające poznać życie wsi w ubiegłych wiekach.

Po terenie skansenu można chodzić godzinami. Oprócz gotowych ekspozycji możemy obserwować nowe obiekty, które rosną niemalże na naszych oczach. Trwa rekonstrukcja drewnianego dworu ze Święcan koło Jasła. Zgodnie z założeniami architektonicznymi skansenu nie będzie on stał w odosobnieniu. Wokół ma powstać całe dworskie otoczenie: spichlerz, folwark, stawy rybne. W planach dyrekcji muzeum jest także odtworzenie rynku z drewnianą zabudową typową dla galicyjskiego miasteczka.

Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku to nie tylko drewniane budynki z wyposażeniem. Urządzono tu stałą wystawę ikon, a zbiory skansenu należą do jednych z największych w Polsce (obok tych z sanockiego i łańcuckiego zamku). Okresowo prezentuje się także eksponaty własne muzeum, np. judaika, czy zegary.

Więcej informacji: www.skansen.mblsanok.pl i www.skansen.sanok.pl

Tekst i foto: Krzysztof Zieliński